+994512060920
Rəqəmsal dünyada biznesiniz üçün yeni bir platforma sifariş etmək istəyirsiniz. Bəs bu proses reallıqda necə işləyir? Nə qədər vaxt aparır və hər mərhələdə sizdən, yəni sifarişçidən nə tələb olunur? Bu sualların dəqiq cavabını bilmədən layihəyə başlamaq çox vaxt xəyal qırıqlığı ilə nəticələnir — gözləntilər özünü doğrultmur, vaxt uzanır və büdcə kəskin şəkildə aşılır.
Bu məqalədə Crocusoft-un peşəkar komandasının real layihələrdə tətbiq etdiyi ardıcıl prosesi — ilk tanışlıq görüşündən tutmuş layihənin canlı olaraq yayımlanmasına qədər — ən xırda detalları ilə izah edirik.
Veb sayt necə hazırlanır və bu proses neçə mərhələdən ibarətdir?
Veb sayt necə hazırlanır sualının ən qısa cavabı onun müasir standartlara görə 7 əsas mərhələdən ibarət kompleks bir texnoloji zəncir olmasıdır. Peşəkar yanaşmada hər bir mərhələ özündən sonra gələn addım üçün möhkəm zəmin yaradır — hər hansı bir addımı ötürmək, tələsmək və ya ixtisar etmək son nəticənin keyfiyyətini və təhlükəsizliyini ciddi şəkildə aşağı salır.
Sayt hazırlanması prosesi: Strategiya, Struktur və Dizayn
Sayt hazırlanması prosesi heç vaxt birbaşa kod yazmaqla başlamır. Uğurlu bir rəqəmsal məhsul yaratmaq üçün ilk növbədə biznesin məqsədləri dərindən analiz edilməli və platformanın onurğa sütunu düzgün planlaşdırılmalıdır.
Mərhələ 1: Kəşf və Tələblərin Analizi
Hər bir uğurlu veb sayt məhz bu fundamental sualın cavabı ilə başlayır: "Bu platforma konkret olaraq kimin üçündür və biznesin hansı məqsədinə xidmət edəcək?"
Bu mərhələdə aşağıdakı detallar tam aydınlaşdırılır:
- Məqsəd: Brend tanınması, onlayn satış (e-ticarət), yoxsa lead generasiya?
- Hədəf auditoriya: Potensial müştərilərin yaş qrupu, coğrafiyası və istifadə etdikləri cihazlar.
- Funksional tələblər: Neçə səhifə olacaq, hansı xüsusi inteqrasiyalar (CRM, 1C, bank) lazımdır?
- Rəqib analizi: Bazardakı rəqiblər nələri doğru, nələri yanlış edib?
- Büdcə və vaxt: Layihənin təhvil verilmə müddəti və maliyyə çərçivəsi.
Bu mərhələnin çıxışı "Layihə Tələbləri Sənədi"dir. Bu sənəd olmadan irəliləmək gələcəkdə ciddi fikir ayrılıqlarına səbəb olur.
Müddət: 2–5 iş günü
Mərhələ 2: Sayt Strukturu və Məzmun Planlaması
Tələblər aydınlaşdıqdan sonra saytın strukturu — yəni səhifələrin iyerarxiyası və naviqasiya menyusu müəyyənləşdirilir. Bu mərhələdə Sayt xəritəsi (Sitemap), məzmun planı və SEO strukturu (URL məntiqi, keyword yerləşdirməsi) hazırlanır. Müştəri məhz bu mərhələdə öz mətnlərini, foto materiallarını və xidmət təsvirlərini komandaya təqdim etməlidir.
Müddət: 3–5 iş günü
Mərhələ 3: UI/UX Dizayn (İstifadəçi İnterfeysi)
Struktur təsdiqləndikdən sonra platformanın vizual görünüşü dizayn edilir:
- Wireframe (Eskiz): Hər səhifənin rəngsiz və şəkilsiz eskizi hazırlanır. Burada sadəcə elementlərin yerləşməsi təsdiqlənir.
- Tam UI Dizayn: Eskizlər üzərindən brend rəngləri, şriftlər və vizual animasiyalarla tam dizayn (UI/UX) qurulur. Müştəri mobil və masaüstü görünüşü təsdiqlədikdən sonra proqramlaşdırmaya keçilir.
Veb sayt hazırlanması: Proqramlaşdırma, Test və Yayımlanma
Veb sayt hazırlanması mərhələsinin texniki tərəfi dizayn tamamilə təsdiqləndikdən sonra başlayır. Bu mərhələdə vizual şəkillər interaktiv koda çevrilir və platformanın mühərriki işə salınır.
Mərhələ 4: Frontend Proqramlaşdırma
Təsdiq edilmiş dizayn HTML, CSS və JavaScript vasitəsilə koda çevrilir. Bu mərhələdə bütün cihazlarda düzgün və responsiv görünüş təmin edilir, yüklənmə sürəti optimallaşdırılır və müxtəlif brauzerlərlə (Chrome, Safari, Edge) uyğunluq yoxlanılır.
Müddət: 2–6 həftə
Mərhələ 5: Backend Proqramlaşdırma və CMS Qurulması
Saytın arxa planı (beyni) qurulur. Məzmun İdarəetmə Sistemi (CMS) formalaşdırılır ki, gələcəkdə müştəri proqramçıya ehtiyac duymadan mətnləri və şəkilləri dəyişə bilsin. Verilənlər bazası yaradılır, xarici sistemlərlə (ödəniş qapıları, CRM) inteqrasiyalar icra olunur.
Müddət: 2–8 həftə (Layihənin mürəkkəbliyindən asılı olaraq)
Mərhələ 6: Test və Keyfiyyət Yoxlaması (QA)
Sayt müstəqil sınaq prosesindən keçir. Bütün düymələr, əlaqə formaları və linklər kliklənir (Funksional test). Sürət və SEO texniki göstəriciləri ölçülür. Təhlükəsizlik boşluqları (SQL injection, form qorunması) yoxlanılır. Tapılan pürüzlər tamamilə aradan qaldırılır.
Müddət: 3–7 iş günü
Mərhələ 7: Yayımlanma (Launch) və Texniki Dəstək
Testlər bitdikdən və müştəri son razılığını verdikdən sonra domain konfiqurasiya edilir, sayt əsas serverə (Hosting) yüklənir. SSL təhlükəsizlik sertifikatı aktivləşdirilir və Google Analytics kimi izləmə sistemləri qurulur. Ən sonda müştəriyə idarəetmə paneli üzrə təlim keçirilir.
Müddət: 2–5 iş günü
Ümumi Müddət Cədvəli
| Layihənin Növü | Orta Hazırlanma Müddəti |
|---|---|
| Sadə Korporativ / İnformasiya Saytı | 4–8 həftə |
| Orta Mürəkkəblikdə Sayt (Kataloq / Kiçik Portal) | 8–16 həftə |
| Böyük E-ticarət və ya Mürəkkəb Veb Tətbiq | 3–5 ay |
Veb sayt sifariş edərkən layihəni sürətləndirən vacib amillər
Veb sayt sifariş etdikdən sonra layihənin uzanmasının ən böyük səbəbi proqramçılar deyil, müştəri tərəfindəki operativlik problemləridir. Sürətli nəticə üçün məzmunu (mətnlər, keyfiyyətli fotolar, loqo) əvvəlcədən tam hazır edin. Hər təsdiq mərhələsinə 2-3 gün ərzində operativ rəy verin. Unutmayın ki, dizayn mərhələsindəki hər hansı bir dəyişiklik, kod yazıldıqdan sonrakı dəyişiklikdən 10 dəfə daha ucuz və asandır.
Tez-tez Sorulan Suallar
Sayt hazırlandıqdan sonra məlumatları özüm redaktə edə biləcəyəmmi?
Bəli. Məzmun İdarəetmə Sistemi (CMS) vasitəsilə mətnləri, şəkilləri və qiymətləri heç bir proqramlaşdırma biliyi olmadan özünüz asanlıqla yeniləyə bilərsiniz. Crocusoft komandası təhvil zamanı bunun üçün xüsusi təlim keçir.
Saytım Google axtarışlarında nə vaxt görünəcək?
Yeni bir saytın Google tərəfindən tam indekslənməsi adətən 2–8 həftə çəkir. Lakin ilk səhifələrə çıxmaq üçün axtarış sisteminin optimallaşdırılması (SEO) xidməti mütləqdir və bu, davamlı bir işdir.
Mövcud köhnə saytımı yeniləmək, yoxsa sıfırdan yazdırmaq daha sərfəlidir?
Əgər saytınızın kodu çox köhnəlibsə və mobil cihazlarda düzgün açılmırsa, onu sıfırdan müasir texnologiyalarla hazırlatmaq daha uzunömürlü və sərfəli həlldir. Yalnız rənglər və ya sadə detallar köhnəlibsə, yeniləmək kifayət edə bilər.
Peşəkar veb sayt hazırlanması təxminən nə qədər başa gəlir?
Qiymətlər tələblərdən asılı olaraq kəskin dəyişir. Sadə korporativ saytlar 800–3.000 AZN, orta ölçülü layihələr 3.000–8.000 AZN, geniş funksiyalı e-ticarət saytları isə 5.000–15.000 AZN aralığında ola bilər. Dəqiq qiymət təklifi üçün bizimlə əlaqə saxlayaraq pulsuz qiymətləndirmə əldə edə bilərsiniz.
